Rola tarczycy w organiźmie

Tarczyca odgrywa bardzo ważną rolę w naszym organizmie. Gruczoł tarczowy odpowiada za gospodarkę hormonalną, przez co jest istotny dla funkcjonowania układu nerwowego, pokarmowego, rozrodczego czy przemiany materii.

Tarczyca wpływa na:

• temperaturę ciała,
• potliwość,
• nastrój,
• pracę serca,
• mięśni,
• jelit.

W przypadku niedoczynności tarczycy występuje niedobór produkowanych przez nią hormonów, natomiast przy nadczynności nadmiar.
Choroba tego narządu może też mieć podłoże autoimmunologiczne, związane z zaburzeniami układu odpornościowego (m.in. choroba Hashimoto).
Wykonując badanie hormonów tarczycy TSH (hormon tyreotropowy), FT4 oraz przeciwciał przeciwtarczycowych ATPO, można zdiagnozować zaburzenia pracy tarczycy oraz ich przyczynę.

Objawy chorej tarczycy

Choroby tarczycy mogą objawiać się w różny sposób:
• suchość skóry,
• uczucie zimna,
• depresja,
• trudności ze zrzuceniem nadmiernych kilogramów lub niemożność przytycia.

Badania krwi pozwalają sprawdzić, czy produkuje ona odpowiednią ilość hormonów. Może też pomóc wykryć autoimmunologiczne choroby tarczycy np. Hashimoto.

Niedoczynność tarczycy

Niedoczynność tarczycy – jest jednym z najczęstszych schorzeń spośród wszystkich chorób tarczycy.

Do typowych objawów niedoczynności tarczycy należą:

• zmęczenie,
• senność,
• uczucie zimna,
• wypadanie włosów,
• sucha skóra,
• przyrost masy ciała,
• zaparcia.

W przypadku niedoczynności uzupełnienie niedoboru hormonów przynosi szybką poprawę samopoczucia. Leczenie polega na regularnym przyjmowaniu brakującego hormonu tarczycy.
Lewotyroksyna produkowana syntetycznie jest identyczna i ma takie samo działanie jak hormon wytwarzany w tarczycy.

Nadczynność tarczycy

Nadczynność tarczycy – atakuje głównie kobiety w wieku 20-40 lat.

Charakterystyczne objawy nadczynności tarczycy to:

• chudnięcie,
• zwiększona potliwość,
• uczucie gorąca,
• kołatanie serca.

Nadczynności tarczycy nie wolno lekceważyć, ponieważ nieleczona może prowadzić do:

• zaburzeń rytmu lub niewydolności serca,
• osteoporozy,
• przełomu tarczycowego, czyli zagrażającemu życiu nagłemu uwolnieniu hormonów tarczycy.

Zaburzenia czynności tarczycy przekładają się też na gospodarkę lipidową, co oznacza, że diagnozując je, warto sprawdzić poziom cholesterolu, którego wysoki poziom jest czynnikiem ryzyka zawału serca i udaru mózgu.

Leczenie tarczycy

Leczenie polega na stosowaniu leków zmniejszających produkcję hormonów tarczycy lub jodu promieniotwórczego. Niekiedy konieczne jest operacyjne usunięcie tarczycy.

U kobiet ciężarnych nadczynność jak i niedoczynność są niekorzystne zarówno dla matki, jak i płodu.

Choroba Hashimoto

Choroba Hashimoto zdecydowanie częściej dotyka kobiety. Zapada na nią już co 7 Polka. Dlatego warto zrobić badania tarczycy w kierunku Hashimoto, bo schorzenie to zbiera coraz większe żniwo.
W przebiegu choroby z niewiadomych przyczyn układ immunologiczny zaczyna „atakować” własne komórki tarczycy.

Wśród objawów choroby Hashimoto charakterystyczne są:

• ciągłe uczucie zimna,
• zmęczenie,
• senność,
• suchość skóry,
• wypadanie włosów.

Zdarzają się zaparcia i przybieranie na wadze. U kobiet występują zaburzenia miesiączkowania i niepłodność.
Leczenie polega na uzupełnianiu niedoboru hormonu tarczycy. Trzeba je kontynuować już do końca życia.

Artykuł Tarczyca – rola, objawy chorób, badania i leczenie pochodzi z serwisu Warszawska Akademia Medyczna.

Objawy Choroby Stilla

Chorobę Stilla u dorosłych rozpoznaje się u około 1–10 osób na milion w ciągu roku. Choroba występuje tak samo często u kobiet, jak u mężczyzn i zazwyczaj rozpoczyna się w wieku 16–35 lat.
Objawy występujące w chorobie Stilla u dorosłych nie są charakterystyczne i zazwyczaj występują nagle.
Wyróżniamy 4 główne objawy :
Gorączka >39°C
Gorączka utrzymuje się długo, nie reaguje na leczenie antybiotykami.
Bóle stawów
Ból nasila się podczas gorączki. Głównie zajęte są stawy kolanowe i nadgarstkowe, może dotyczyć również stawów skokowych, łokciowych, barkowych i biodrowych. Może również występować usztywnienie stawów.
Wysypka
Koloru łososiowego, pojawia się głównie podczas gorączki, o charakterze plamek lub grudek, rzadko jest swędząca. Przede wszystkim zlokalizowana na tułowiu, udach i ramionach, niekiedy na twarzy. Wysypkę może wywołać ciepło (np. gorąca kąpiel) lub podrażnienie skóry (ręcznik, odzież).
Zapalenie stawów
Obejmuje jednocześnie kilka stawów, objawia się bólem stawów, zaczerwienieniem, ociepleniem i obrzękiem. Charakterystyczne dla choroby jest występowanie tzw. izolowanego bloku kostnego w nadgarstku (zrośnięcie kości).

Dodatkowe objawy: ból lub zapalenie gardła, bóle mięśni, powiększenie wątroby lub śledziony, powiększenie węzłów chłonnych, (głównie okolicy szyi), Spadek masy ciała, złe samopoczucie, bóle w nadbrzuszu.
Jeśli u pacjenta pojawi się nagle wysoka gorączka, z towarzyszącym bólem stawów i wysypką, a objawy narastają szybko, należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza podstawowej opieki zdrowotnej lub na SOR, ponieważ powyższe objawy mogą występować w wielu chorobach i zawsze wymagają szybkiej diagnostyki.
Jeśli objawy utrzymują się od dłuższego czasu i nie są bardzo nasilone, np. gorączka trwająca dłużej niż tydzień lub ból stawów trwający ponad dwa tygodnie, należy zgłosić się PILNIE do lekarza.

Pacjenci, którzy przebyli chorobę Stilla, powinni zwracać uwagę na występowanie charakterystycznych objawów, ponieważ mogą one świadczyć o nawrocie choroby.

Choroba Stilla u dorosłych

Należy pamiętać, że choroba Stilla u dorosłych występuje rzadko. Dlatego lekarz początkowo będzie starał się wykluczyć choroby o podobnym przebiegu, które występują znacznie częściej (np. posocznica, toczeń rumieniowaty układowy, zapalenie naczyń, reumatoidalne zapalenie stawów).
Lekarz zbierze wywiad dotyczący objawów, ich zmienności w czasie, nasilenia, a także chorób towarzyszących, przyjmowanych leków.
Zbada pacjenta, ze szczególnym uwzględnieniem badania stawów i oglądania skóry. W badaniach krwi wykonuje się morfologię, oznacza stężenie ferrytyny i CRP, aktywność – AlAT i AspAT (enzymy biorące udział w przemianach białek, mogą wskazywać m.in. na stan zapalny wątroby, mięśni), dehydrogenazy kwasu mlekowego LDH (enzym obecny w wątrobie, mięśniach i jelitach) oraz OB. Ponadto wykonuje się badania laboratoryjne krwi na obecność autoprzeciwciał.

Leczenie choroby Stilla

Leczenie w ostrej fazie choroby Stilla u dorosłych ma na celu opanowanie objawów. W celu obniżenia gorączki i zmniejszenia bólu stawów i mięśni zazwyczaj podaje się niesteroidowe leki przeciwzapalne. Przy nasilonym bólu stosuje się lek opioidowy, tramadol.
Równocześnie należy rozpocząć odpowiednią rehabilitację, która ma na celu utrzymanie ruchomości stawów, ponieważ istnieje ryzyko powstania zrostów kostnych, tzw. bloków kostnych.
‼W przewlekłym zapaleniu stawów, jeśli żadna powyższa metoda leczenia nie przyniesie efektów stosuje się leki immunosupresyjne, które hamują aktywność układu odpornościowego lub leki biologiczne, mające na celu regulowanie procesu zapalnego. Leki biologiczne wpływają na układ odpornościowy.
Leczenie kontynuuje się do chwili normalizacji parametrów stanu zapalnego (m.in. OB, CRP) i trwa przynajmniej 12 miesięcy.
W przypadkach znacznego uszkodzenia stawów, spowodowanych chorobą Stilla, stosuje się endoprotezy. Operacja polega na usunięciu zniszczonego przez chorobę stawu (głównie biodrowego) i wszczepieniu sztucznej protezy (implantu) stawu.
Chorobę Stilla u dorosłych można całkowicie wyleczyć przy zastosowaniu leków zmniejszających aktywność stanu zapalnego. Nawroty choroby zdarzają się rzadko, wiele lat po zakończonym leczeniu.
Jeśli choroba rozpoczęła się zapaleniem wielu stawów, w tym stawu biodrowego lub ramiennego, istnieje większe ryzyko przejścia choroby Stilla w postać przewlekłą.
Choroba Stilla u dorosłych po całkowitym wyleczeniu może nawracać nawet po kilku latach, dlatego w razie pojawienia się charakterystycznych objawów należy zgłosić się do lekarza podstawowej opieki zdrowotnej lub reumatologa i poinformować o przebytej w przeszłości chorobie Stilla u dorosłych.
Pacjenci z przewlekłą postacią choroby Stilla pozostają pod opieką lekarza reumatologa, lekarza rodzinnego lub internisty. Dodatkowo pacjenci powinni stosować odpowiednią rehabilitację.

Artykuł Choroba Stilla – objawy, diagnostyka, leczenie pochodzi z serwisu Warszawska Akademia Medyczna.

Autyzm, lub spektrum autyzmu, charakteryzuje się trudnościami w relacjach z ludźmi, komunikacji oraz powtarzalnymi i streotypowymi zachowaniami.
Autyzm jest zaburzeniem rozwoju, diagnozowanym u około 1 na 100 dzieci w Europie. Pierwsze objawy widoczne są zwykle przed 3 rokiem życia.
Autyzm nie jest chorobą, ale zaburzeniem rozwoju to znaczy, że cała ścieżka rozwoju osoby autystycznej jest inna od standardowej. Mówiąc innymi słowami: autyzm oznacza, że mózg pracuje w niestandardowy sposób.
Autyzm rozumiemy jako spektrum. Oznacza to, że autyzm jest trochę inny dla każdej osoby. Osoby z diagnozami ze spektrum autyzmu mają bardzo różne nasilenie zachowań i cech wynikających z autyzmu.
Autyzm jest zaburzeniem rozwojowym, które obejmuje wiele sfer funkcjonowania danego człowieka. Pojawia się on tuż po urodzeniu lub do 36 miesiąca życia (okres wczesnego dzieciństwa).

Kryteria autyzmu według klasyfikacji ICD-10

a) Jest to nieprawidłowy lub też upośledzony rozwój dziecka widoczny już przed 3 rokiem życia, objawiający się w co najmniej jednym z niżej wymienionych obszarów takich jak:

• rozumienie oraz ekspresja językowa,
• rozwój wybiórczego przywiązania społecznego lub wzajemnych kontaktów społecznych,
• dość często związany jest z zabawą funkcjonalną,
• nieprawidłowe interakcje społeczne np. nieumiejętne korzystanie z kontaktu wzrokowego (mimiki, gestów), zaburzone kontakty z rówieśnikami, problemy z wyrażaniem emocji (reagowaniem na emocje innych), odmienne reagowanie,
• nieumiejętność dzielenia się swoimi przeżyciami, zainteresowaniami oraz osiągnięciami.

b) Jakościowe nieprawidłowości w porozumiewaniu się, które mogą przejawiać się w opóźnionym rozwoju mowy lub jej braku, braku umiejętności komunikowania się, w stereotypowym lub powtarzającym się wykorzystywaniem słów lub wyrażeń, braku spontaniczności podczas zabaw „na niby”.
c) Powtarzające się wzorce zachowania, aktywności oraz zainteresowań (co najmniej jeden obszar), które mogą dotyczyć np. zainteresowaniem tylko jednym tematem o nieprawidłowej treści, przywiązaniem do pewnych niestandardowych czynności rutynowych i zrytualizowanych, powtarzaniem się pewnego rodzaju manier ruchowych, koncentracją na cząstkowych lub niefunkcjonalnych właściwościach przedmiotów.

Na czym polega autyzm

Autyzm polega na odizolowaniu się człowieka od świata zewnętrznego, a także ograniczeniu wymiany informacji pomiędzy osobą cierpiącą na tego typu zaburzenie, a środowiskiem zewnętrznym. Przyczyny nie są niestety do końca znane. Badacze podejrzewają jednak, że pewne czynniki mają wpływ na rozwój autyzmu. Wymieniają oni czynniki biologiczne oraz psychologiczne.
Biologiczne dotyczą uszkodzenia mózgu dziecka w trakcie ciąży bądź porodu. Mówi się, iż autyzm powiązany jest z niedotlenieniem w okresie płodowym i noworodkowym. Innymi przyczynami wskazanymi przez osoby zajmujące się Autyzmem mogą być np. toksoplazmoza, uwarunkowania genetyczne, Dziecięce Porażenie Mózgowe, wiek ojca- powyżej 40 roku życia, urazy okołoporodowe, a nawet alergia.

Artykuł Autyzm i spektrum autyzmu – co to takiego pochodzi z serwisu Warszawska Akademia Medyczna.

Czym jest alergia

Alergia jest niewłaściwą reakcja układu odpornościowego człowieka na alergeny, które dosyć licznie występują w środowisku.

Dolegliwość ta uważana jest za najczęściej występującą we współczesnym świecie. U zdrowych osób alergeny nie powodują żadnych objawów ani uczulenia. Układ odpornościowy odpowiedzialny jest za kontrolowanie, czy obce cząsteczki mogą negatywnie wpłynąć na zdrowie i podejmuje ewentualne działania, aby chronić organizm. Najczęściej występującymi alergenami w Polsce są:

• cytrusy,
• pyłki roślin (np. traw/drzew),
• sierść psa lub kota,
• kurz domowy,
• jad pszczół,
• jajka,
• ryby,
• orzechy,
• krowie mleko.

Alergię mogą wywoływać również leki, takie jak środki przeciwbólowe czy penicylina. Istnieje pewien podział alergenów wziewnych, który ma związek z czasem oddziaływania na organizm, dlatego możemy mówić o alergenach:

• całorocznych (np. uczulenie na kurz domowy),
• sezonowych (np. alergia na pyłki roślin, która pojawia się w określonej porze roku). rodzaje alergii

Alergiczny nieżyt nosa

Alergiczny nieżyt nosa, znany również jako katar sienny – jest to ostry, alergiczny katar nosa, który występuje głównie wiosną lub latem; powodują go pyłki niektórych roślin oraz grzyby i ich zarodniki. Objawia się:

• swędzeniem nosa,
• swędzeniem ścian gardła oraz oczu,
• napadami kichania,
• wyciekaniem z nosa wodnistej wydzieliny,
• łzawieniem oczu.

Uczulenie prowadzące do kataru niesezonowego najczęściej wywołują roztocza kurzu domowego, sierść zwierząt domowych oraz zarodniki pleśni.

Niektóre typy pokrzywki – na skórze pojawiają się bąble pokrzywkowe (efekt wydzielania histaminy), którym często towarzyszy nieznośny świąd.

Wstrząs anafilaktyczny

Występuje nagle i polega na zaburzeniach ze strony licznych narządów. Może pojawić się w wyniku kontaktu krwi z obcym białkiem (np. białkiem surowicy przetaczanej krwi) lub po zjedzeniu czegoś, na co dana osoba jest uczulona (np. orzeszków ziemnych). Pojawia się wtedy:

• gwałtowne uczucie niepokoju,
• ból głowy,
• uczucie kołatania w klatce piersiowej,
• osłabienie,
• swędzenie w gardle,
• wymioty,
• pokrzywka skórna.

W przebiegu ciężkiej postaci alergii może dojść do utraty przytomności oraz zapaści. Jest to stan będący bezpośrednim zagrożeniem życia i musi być leczony w szpitalu!

Alergia pokarmowa

Alergia pokarmowa występuje najczęściej u dzieci. Najczęściej przyczyną jest uczulenie na białka mleka krowiego, a właściwie jego składniki:

• laktobetaglobulinę,
• laktoglobulinę,
• kazeinę.

Objawy alergii często ustępują samoistnie – dopóki to jednak nie nastąpi, konieczna jest eliminacja czynnika uczulającego z codziennej diety. Alergia pokarmowa może objawiać się w sposób łagodny – występują wówczas wzdęcia, okresowe wymioty i/lub biegunki. W cięższych przypadkach może natomiast przypominać ostre zatrucie.

Jak przebiega proces alergiczny

Pierwsze zetknięcie organizmu z alergenem powoduje, że zaczyna on wytwarzać przeciwciała IgE i staje się gotowy do wyprodukowania dużej ilości immunoglobin odpornościowych. Przeciwciała mają zdolność rozpoznawania cząsteczek, które znajdują się w naszym organizmie, np. elementów pleśni obecnych w powietrzu. Odbierają ją jako cząsteczkę obcą i zagrażającą organizmowi i z tego powodu rozpoczynają proces ich niszczenia. Organizm chcąc bronić się przed inwazją negatywnych cząsteczek ulega stanowi zapalnemu, objawiającemu się np. obrzękiem i wysypką.
‼️Kolejny kontakt z alergenem może prowadzić nawet do wstrząsu anafilaktycznego, którego najczęstszym objawem jest szybko pojawiający się rumień, katar i zatkanie nosa, wysypka, zaczerwienie skóry, opuchlizna lub bąble. U niektórych pacjentów reakcja alergiczna kończy się ostrym bólem brzucha i biegunką. Należy pamiętać, że wstrząs anafilaktyczny bywa bardzo niebezpieczny, ponieważ dochodzi do natychmiastowego spadku ciśnienia i tym samym zagrożenia życia.

Reakcje immunologiczne

Reakcje immunologiczne możemy podzielić na:
typ I – występujący natychmiastowo, anafilaktyczny (objawy występują już po 15-20 minutach),
typ II – cytotoksyczne,
typ III – pośrednie (kompleksów immunologicznych); występuje po około 6-12 godzinach,
typ IV – komórkowe (próba tuberkulinowa przeprowadzana przed szczepieniem na gruźlicę).

Pozostałe objawy pojawiające się w przebiegu alergii to:

• katar,
• duszności,
• kichanie,
• zaczerwienienie i swędzenie oczu,
• łzawienie oczu,
• opuchlizna,
• kaszel.

Artykuł Alergia – rodzaje, objawy, diagnostyka, leczenie pochodzi z serwisu Warszawska Akademia Medyczna.

Mózg, jest jednym z najważniejszych i posiadających najbardziej skomplikowaną budowę ludzkich narządów. Mózgowie wraz z rdzeniem kręgowym wspólnie tworzą ośrodkowy układ nerwowy. To właśnie w strukturach mózgowia kontrolowany jest przebieg różnorodnych procesów życiowych, takich jak chociażby oddychanie czy czynność serca. Zanim wykonamy jakąś czynność, w mózgowiu aktywowanych jest wiele rozmaitych ośrodków – wszystko to dzieje się po to, aby ciało we właściwy sposób wykonało zaplanowaną aktywność.

Mózg kobiety vs mózg mężczyzny – różnice

Mózgi poszczególnych ludzi mogą różnić się pod względem takich parametrów, jak masa czy objętość. Ogólnie jednak szacuje się, że średnia masa ludzkiego mózgu sięga od 1200 do 1400 gramów, jego średnia objętość jest natomiast różna w zależności od płci – żeński mózg osiąga zwykle około 1100 centymetrów sześciennych, objętość tego narządu u mężczyzn wynosi zazwyczaj około 1250 centymetrów sześciennych.

Rozmiar mózgu a inteligencja

Wyróżnia się cztery główne części mózgowia:

• mózg,
• międzymózgowie,
• pień mózgu,
• móżdżek.

Płaty mózgu

Artykuł Ludzki mózg – budowa oraz funkcje pochodzi z serwisu Warszawska Akademia Medyczna.

Czym jest choroba Pageta

Przebieg choroby Pageta

Przyczyny choroby

• uwarunkowana genetycznie
• spowodowana przez wirusy;

Objawy choroby Pageta

• ból zajętej procesem chorobowym kości;
• ocieplenie zajętej okolicy (gdyż w miejscu zmienionym chorobowo przepływ krwi jest zwiększony);
• zniekształcenia kości, np. pogrubienie kości czaszki;
• złamania kości, najczęściej w obrębie kości długich (zwykle kości udowej, piszczelowej, ramiennej, promieniowej, łokciowej).
• bóle stawów związane z ich zwyrodnieniem

Artykuł Choroba Pageta kości – przyczyny, objawy i leczenie pochodzi z serwisu Warszawska Akademia Medyczna.

Przyczyny

Istotą choroby jest proces zapalny rozpoczynający się wewnątrz stawu. Nieznany czynnik stymuluje błonę maziową wyścielającą staw do odpowiedzi zapalnej. Dochodzi do jej powiększania się i niszczenia przylegających struktur (chrząstki, kości, więzadeł). Początkowo towarzyszy temu ból i obrzęk, a następnie nieodwracalne zniszczenie i utrata ruchomości stawu. Uszkodzenie chrząstki i innych struktur stawu przez proces zapalny prowadzi do powstawania wtórnych zmian zwyrodnieniowych.
Przyczyn RZS w pełni nie rozpoznano. Najpewniej do rozwoju choroby konieczne jest współistnienie wielu czynników. Najważniejsze z nich to:
• obciążenie dziedziczne
• defekt układu odpornościowego
• płeć (kobiety chorują około 3 razy częściej niż mężczyźni)
• zakażenie
• palenie papierosów
• stres

Objawyreumatoidalnego zapalenia stawów

U większości chorych RZS rozwija się podstępnie. Może minąć kilka tygodni, a nawet miesięcy, zanim dolegliwości staną się na tyle dokuczliwe, że skłonią do szukania pomocy lekarskiej. Na początku pojawiają się objawy ogólne przypominające grypę, osłabienia, stan podgorączkowy, ból mięśni, utrata apetytu, a także zmniejszenie masy ciała. Mogą one wyprzedzać objawy stawowe lub im towarzyszyć.
Choroba atakuje te same miejsca po obu stronach ciała. Początkowo są to drobne stawy rąk i stóp, a w miarę postępu choroby wiele innych stawów. Nietypowym początkiem choroby jest zapalenie jednego dużego stawu (np. kolanowego lub barkowego) albo wędrowanie choroby po wielu stawach. Objawy zapalenia stawów to:
• ból i sztywność
• obrzęk
• tkliwość stawu na ucisk
• ograniczenie ruchomości
• deformacja stawów
Jeżeli pojawi się ból i obrzęk stawów, należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza. Osoby z podejrzeniem RZS powinny znaleźć się pod opieką reumatologa. Szybkie rozpoznanie decyduje o skuteczności leczenia, a jeśli rozpocznie się ono odpowiednio wcześnie istnieje nawet szansa na trwałe wycofanie się choroby.

Rozpoznanie

Lekarz rozpoznaje reumatoidalne zapalenie stawów na podstawie współistnienia charakterystycznych objawów z wynikami badań laboratoryjnych i obrazowych. Opracowano nowe kryteria klasyfikacyjne RZS (ACR/EULAR), dzięki którym można rozpoznać RZS już na wstępnym etapie choroby i rozpocząć leczenie, zanim dojdzie do nieodwracalnej destrukcji stawów.
Lekarz może wykonać również inne badania krwi, moczu lub płynu stawowego w celu wykluczenia innych chorób stawów oraz oceny funkcjonowania różnych narządów wewnętrznych (np. nerek, wątroby). W przypadku podejrzenia RZS wykonuje się zdjęcia radiologiczne (RTG) rąk i stóp oraz ewentualnie innych zajętych stawów. Typowe dla RZS zmiany radiologiczne to obrzęk tkanek miękkich i zmniejszenie gęstości kości w okolicy stawu, obecność ubytków kostnych (nadżerek), zwężenie szpar stawowych, a na dalszym etapie zniekształcenie stawów.
Na początku choroby przydatne są rezonans magnetyczny i ultrasonografia, które mogą wykazać zmiany zapalne wcześniej niż RTG. W niektórych przypadkach (np. przy ocenie kręgosłupa szyjnego) pomocna jest tomografia komputerowa.

Jak leczyć reumatoidalne zapalenie stawów

Obecnie kładzie się nacisk na jak najszybsze zastosowanie leku modyfikującego przebieg choroby (LMPCh). Coraz częściej pozwala to na osiągnięcie remisji lub jej małej aktywności. Niestety początek RZS jest często podstępny i nierzadko mija kilka miesięcy, aż wdroży się odpowiednie leczenie. Oprócz podstawowego w tej chorobie leczenia farmakologicznego ważne jest wczesne rozpoczęcie rehabilitacji, a w niektórych przypadkach leczenie chirurgiczne.
Leki modyfikujące przebieg choroby (LMPCh) odgrywają podstawową rolę w leczeniu RZS, ponieważ nie tylko łagodzą objawy, ale przede wszystkim hamują niszczenie stawów, pozwalając na zachowanie sprawności i normalne funkcjonowanie w życiu codziennym. Powinno się je zastosować możliwie najwcześniej po ustaleniu rozpoznania, aby zapobiec powstaniu nieodwracalnych zmian w stawach.

Leczenie miejscowe reumatoidalnego zapalenia stawów dotyczy bezpośrednio zajętego stawu. Wykonuje się:
• punkcję stawu w celu odbarczenia go z nagromadzonego płynu zapalnego i podania do wnętrza leków przeciwzapalnych (GKS)
• zabiegi usuwające zmienioną błonę maziową (tzw. synowektomie) – są różne sposoby ich wykonywania: chirurgiczne, chemiczne (poprzez podanie substancji niszczącej błonę maziową) lub z użyciem radioizotopu
• różnego rodzaju zabiegi korekcyjno-rekonstrukcyjne, mające na celu poprawę budowy i funkcjonowania zniekształconych stawów
• endoprotezowanie, czyli zastępowanie zniszczonego stawu sztuczną protezą
• artrodezę, polegającą na całkowitym usztywnieniu stawu,
• odbarczanie zespołu cieśni kanału nadgarstka, który często towarzyszy RZS.

Rokowania

Wyleczenie RZS, zdarza się bardzo rzadko. Zazwyczaj po odstawieniu leków choroba nawraca. Dostępne metody leczenia coraz częściej pozwalają na uzyskanie remisji choroby i normalne funkcjonowanie. Niestety u części pacjentów (ok. 10–20%) pomimo leczenia choroba ulega nasileniu. Do remisji często dochodzi u kobiet w ciąży, choroba najczęściej ulega jednak zaostrzeniu w ciągu 3 miesięcy po porodzie.
RZS nadal związane jest z częstym ograniczeniem sprawności – szacuje się, że po 5 latach zdolność do pracy traci około połowa chorych, a po 10 latach prawie wszyscy. Chorzy żyją kilka lat krócej w porównaniu z populacją ogólną, głównie z powodu powikłań miażdżycy.

Artykuł Reumatoidalne zapalenie stawów pochodzi z serwisu Warszawska Akademia Medyczna.

Szacuje się, że dziś tylko na chorobę Alzheimera na świecie choruje od 15 do 21 milionów ludzi, a w Polsce ta liczba przekroczyła już 350 tysięcy. Jeśli doliczymy do tego inne formy otępienia to w Polsce mamy ponad pół miliona chorych. Do dziś choroba ta jest nieuleczalna.

Pierwsze stadium choroby

Artykuł Choroba Alzheimera to rodzaj otępienia spowodowanego uszkodzeniem mózgu. pochodzi z serwisu Warszawska Akademia Medyczna.

Zapalenie kaletki to stan zapalny tkanki łącznej tworzącej kaletkę maziową, czyli strukturę, która znajduje się w punktach, gdzie mięśnie i ścięgna przesuwają się po kościach. Kaletki maziowe ochraniają staw przed zmianami zwyrodnieniowymi i procesami degeneracyjnymi, upośledzenie ich funkcji może więc mieć nieprzyjemne skutki w postaci bólu, obrzęku oraz usztywnienia stawu.

Co to jest kaletka

Kaletka maziowa, z łac. bursa synovialis, to struktura o zróżnicowanym, pęcherzykowym kształcie, posiada cieniutkie ściany i znajduje się w miejscach, które są wybitnie narażone na pojawianie się tarcia i gdzie pożądane jest wzajemne ślizganie poszczególnych struktur anatomicznych między sobą. Te miejsca to przestrzenie pomiędzy skórą a kością, ścięgnem a torebką stawową, a także w przedziale kostno–mięśniowym.

Funkcją kaletki jest produkcja mazi stawowej zapewniającej wilgotne środowisko sprzyjające procesowi poślizgu. Tym samym, jej prawidłowe funkcjonowanie przyczynia się do ochrony przed procesami przedwczesnego zużycia stawów, ich degeneracji oraz powstawania zmian zwyrodnieniowo–wytwórczych.

Wyróżnia się m.in. kaletkę przedrzepkową, nadrzepkową, podrzepkową – zaliczane do kaletek kolana, czy kaletkę ścięgna Achillesa.

Przyczyny zapalenia kaletki

Zapalenie kaletek maziowych może być wynikiem sumujących się w czasie mikrourazów powstałych w efekcie długotrwałych przeciążeń. Mowa tutaj o nadmiernej kompresji kaletki spowodowanej np. noszeniem zbyt ciasnych butów (zapalenie kaletki w stopie) czy wymuszoną pozycją w pracy, nawykach w postaci podpierania się na łokciach podczas siedzenia oraz leżenia.
Gwałtowny uraz prowadzący do złamania bariery regeneracyjnej i wytrzymałościowej tkanek także jest czynnikiem predysponującym do powstania stanu zapalnego kaletki maziowej. Zalicza się tutaj uderzenia, upadki i kontuzje podczas których generowana jest olbrzymia siła kompresyjna.

Objawy zapalenia kaletki

Zapalenie kaletek maziowych może dawać bardzo różne symptomy i odmienny charakter nasilenia. Najczęściej pojawiające się objawy zapalenia kaletki maziowej to:

• zaczerwienie skóry,
• ocieplenie danej okolicy,
• obrzęk,
• bolesność samoistna, która nasila się z reguły pod wpływem wykonywanego ruchu,
• usztywnienie stawu,
• tkliwe palpacyjnie mogą okazać się okoliczne struktury miękkotkankowe.

Diagnostyka

Podczas badania fizykalnego lekarz stwierdza często obecność zbiornika płynowego i podwyższoną temperaturę ciała. Jest to efekt nadprodukcji płynu przez podrażnioną kaletkę stawową. Jej poszerzenie i pojawiająca się opuchlizna mogą narastać, gromadzi się płyn przesiękowy. Niekiedy dochodzi dodatkowo do zainfekowania przez bakterie (może to dotyczyć zarówno kaletki kolanowej, kaletki maziowej w stopie, kaletki Achillesa czy kaletki maziowej przedrzepkowej).

Aby dogłębniej przeanalizować zapalenie kaletki, lekarz dokonuje badania obrazowego z wykorzystaniem ultrasonografu, co pozwala na dokładne zobrazowanie ilości ewentualnego płynu przesiękowego oraz prognozę odnośnie możliwości i skuteczności proponowanego leczenia.
Nagromadzenie bardzo dużej ilości płynu przesiękowego będzie wymuszało pobranie jego próbki do badania i oceny pobranej treści. Gwałtowny uraz mogący być przyczyną owego stanu niesie za sobą także ryzyko złamania. W tej sytuacji specjalista może podjąć decyzję o wykonaniu badania różnicowego w postaci zdjęcia rentgenowskiego.

Leczenie zapalenia kaletki

Leczenie zapalenia kaletki jest uzależnione od ilości nagromadzonego płynu, jego charakteru i tempa przybywania. I tak, w sytuacji, kiedy aspirowana treść jest ropna, oznacza to, że doszło najprawdopodobniej do infekcji bakteryjnej i sama ewakuacja płynu będzie wówczas niewystarczająca. Niezbędne jest wdrożenie w takiej sytuacji antybiotykoterapii. Czasami dokonuje się także punkcji, wspomagając ewakuację nadmiernej ilości cieczy. W razie nasilonych objawów stanu zapalnego warto zastosować dostawowe iniekcje z glikokortykosteroidów (raz na kilka miesięcy), znacząco pomaga to w regeneracji i obniżeniu bólu spowodowanego zapaleniem kaletki maziowej. W celu poprawy funkcji stawów rekomendowane są także preparaty zawierające kwas hialuronowy.

W przypadku nieskuteczności leczenia zachowawczego stosuje się metody operacyjne. Wówczas dokonuje się resekcji kaletki. Taką procedurę stosuje się np. w zapaleniu kaletki maziowej kolana, (usunięcie kaletki przedrzepkowej), jest to zabieg artroskopowy. Nieco mniej inwazyjną procedurą jest drenaż., nie zawsze jednak jest on w pełni skuteczny. Polega na przecięciu skóry, czasowym zamieszczeniu drenu, którego zadaniem jest wspomaganie usuwania nadmiaru gromadzącego się nieustannie płynu. Zazwyczaj dren jest pozostawiany na kilka dni.

Działania związane z zastosowaniem procedur rehabilitacyjnych są stosowane w sytuacji, kiedy mamy do czynienia z przejrzystym płynem – sugeruje to zapalenie aseptyczne, oraz z płynem krwistym – uraz. Wtedy rekomendowane są zabiegi fizykalne i maści na zapalenie kaletki. Wśród nich wyróżnia się miejscowe schładzanie parami azotu – krioterapię, laseroterapię, magnetostymulację oraz stymulowanie wchłaniania jonów leku o działaniu przeciwzapalnym za pomocą prądu (jonoforeza).
Domowe sposoby na zapalenie kaletki to wykorzystanie pozycji odciążających (w tym celu wykorzystuje się również czasowe unieruchomienie w ortezie), unikanie aktywności ruchowej i schładzanie miejsca bólowego za pomocą okładów z lodu lub zimnych kompresów.
Przewlekłe zapalenie kaletki maziowej wymaga wykorzystania dodatkowo ćwiczeń poprawiających stabilizację oraz przywracających normy długości mięśni, zakres ruchomości. Ważne jest także zmodyfikowanie miejsca pracy – regulacja wysokości krzesła, biurka. Unikać należy aktywności o gwałtownym przebiegu, mogących być ryzykiem przeciążenia tkanek. Postępowanie jest zazwyczaj bardzo podobne niezależnie od lokalizacji – zapalenie kaletki maziowej barku, kolana, piętowej, czy palucha.

Artykuł Zapalenie kaletki – przyczyny, objawy oraz leczenie pochodzi z serwisu Warszawska Akademia Medyczna.

Rzeczywistość wirtualna ma na celu odzwierciedlenie „rzeczywistości i stworzenie świata, który jest zarówno wciągający, jak i interaktywny” (Maples-Keller, Bunnell, Kim i Rothbaum, 2017).
Technologia wirtualnej rzeczywistości (VR – Virtual Reality) w ostatnich latach zrewolucjonizowała wiele dziedzin, od gier komputerowych, przez sztukę, aż po edukację. Dzięki możliwościom, jakie oferuje VR, również nauka psychologii zyskała nowe, niezwykle wartościowe narzędzie. Wirtualna rzeczywistość może służyć jako dodatkowe wsparcie dla tradycyjnych metod nauczania, umożliwiając studentom psychologii dogłębne zrozumienie różnych aspektów ludzkiego zachowania i funkcjonowania umysłu. Technologia Wirtualnej Rzeczywistości (VR) przekształca sposób, w jaki psycholodzy praktykują i szkolą się w umiejętnościach terapeutycznych. Zastosowanie VR w treningu umiejętności terapeutycznych pozwala na praktykę w bezpiecznym, kontrolowanym środowisku, które może naśladować szeroką gamę scenariuszy klinicznych.

Symulacja sytuacji

VR oferuje możliwość symulacji realistycznych sytuacji, które mogą być trudne do odtworzenia w tradycyjnym środowisku klasowym. Dzięki temu, studenci psychologii mogą bezpośrednio doświadczyć różnych stanów psychicznych, zrozumieć dynamikę grupową czy poćwiczyć techniki terapeutyczne w kontrolowanym środowisku. Wirtualna rzeczywistość pozwala na praktyczne zastosowanie teorii, co przekłada się na lepsze zrozumienie materiału. Technologia VR umożliwia stworzenie realistycznych symulacji interakcji terapeuta-pacjent. Dzięki temu studenci psychologii mogą nauczyć się, jak radzić sobie z różnymi sytuacjami klinicznymi, takimi jak ciężkie stany lękowe, ataki paniki, depresja czy PTSD. Mogą oni praktykować techniki terapeutyczne, takie jak techniki relaksacyjne, techniki radzenia sobie ze stresem czy techniki konfrontacji z lękiem.
VR umożliwia tworzenie realistycznych scenariuszy, które mogą być dostosowane do konkretnych potrzeb terapeutycznych. Studenci mogą na przykład praktykować radzenie sobie z agresywnym pacjentem, zarządzanie sytuacją kryzysową czy prowadzenie terapii dla osób cierpiących na fobie. Dzięki temu mogą oni lepiej zrozumieć, jak teoria przekłada się na praktykę.

Aplikacje VR są wykorzystywane w psychoterapii, np. łączonej terapii kognitywno-behawioralnej. Dzięki nim można leczyć, m.in.:
1. Ciężkie fobie, w tym fobię społeczną oraz zaburzenia lękowe;
Arachnofobia – intensywny strach przed pająkami
Awiofobia – skrajny lęk przed lataniem
Agorafobia – lęk przed otwartą przestrzenią i sytuacjami, z których ucieczka nie jest możliwa
Klaustrofobia – intensywny strach przed uwięzieniem w małych przestrzeniach
Glossofobia – strach przed wystąpieniami publicznymi
2. Zespół stresu pourazowego (PTSD);
3. Różnego rodzaju uzależnienia.

Leczenie powyższych przypadłości przy pomocy wirtualnej rzeczywistości polega na konfrontacji pacjenta z jego w lękami w wirtualnym świecie.
Ponadto wirtualną rzeczywistość coraz częściej wykorzystuje się jako wsparcie terapii behawioralnej zarówno dzieci, jak i dorosłych ze spektrum autyzmu. Służy do tego m.in. aplikacja poprawiająca społeczne umiejętności adaptacyjne.
VR staje się coraz bardziej popularna jako narzędzie wspomagające terapię behawioralną, zwłaszcza w kontekście terapii ekspozycyjnej.Terapia ekspozycyjna jest częstym elementem terapii poznawczo-behawioralnej (CBT) i polega na stopniowym i kontrolowanym narażaniu pacjenta na sytuacje lub obiekty, które wywołują u niego lęk. Celem jest osłabienie reakcji lękowej poprzez jej habituację (przyzwyczajenie) lub konfrontację z irracjonalnością danego lęku.

VR jest idealnym narzędziem do tego celu, ponieważ pozwala terapeutom na stworzenie kontrolowanych, bezpiecznych i realistycznych środowisk, w których pacjenci mogą konfrontować się ze swoimi lękami. VR może być używana do terapii fobii wysokości, gdzie pacjent może być stopniowo „ekspozycjonowany” na coraz to wyższe wysokości w bezpiecznym, kontrolowanym środowisku.

Dodatkowo, VR jest także używana do terapii PTSD (posttraumatic stress disorder), do leczenia lęku społecznego, oraz do pomocy osobom z zaburzeniami jedzenia.
Środowisko VR można następnie dostosować do konkretnej osoby i jej wymagań. Na przykład konkretna pora dnia, odgłosy charakterystyczne dla używanego sprzętu (model działa lub pojazd itp.) oraz krajobraz można spersonalizować.
Badania wykazały znaczną redukcję lęku, gdy rzeczywistość wirtualna jest wykorzystywana do leczenia osób narażonych na ataki terrorystyczne – takie jak 11 września 2001 r. – katastrofy i wojny. Zaledwie sześć jednogodzinnych sesji VR może zmniejszyć lęk nawet o 90% (Difede, Hoffman i Jaysinghe, 2002; Difede i Cukor, 2007).

Empatia i zrozumienie

VR jest również skutecznym narzędziem do rozwijania empatii i zrozumienia dla osób cierpiących na różne zaburzenia psychiczne. Dzięki symulacjom VR, studenci mogą doświadczyć, jak to jest cierpieć na depresję, lęk czy schizofrenię. Tego rodzaju doświadczenia mogą pomóc w lepszym zrozumieniu i empatii wobec pacjentów.

Trening umiejętności terapeutycznych

VR umożliwia również praktyczne ćwiczenia umiejętności terapeutycznych. Symulacje mogą na przykład pozwolić studentom na wypróbowanie różnych technik terapeutycznych, takich jak terapia poznawczo-behawioralna, w bezpiecznym i kontrolowanym środowisku. Dzięki temu mogą oni zrozumieć, jak te techniki działają w praktyce, zanim zastosują je w prawdziwym świecie.

Jednym z największych atutów VR jest bezpieczeństwo i kontrola, jakie oferuje to środowisko. Studenci mogą praktykować różne techniki i strategie terapeutyczne bez ryzyka szkody dla prawdziwych pacjentów. Mogą oni także otrzymywać natychmiastowe informacje zwrotne na temat swojego postępowania, co pozwala na szybkie korygowanie błędów i optymalizację strategii terapeutycznych.

Potencjał terapeuty jest ekscytujący. Tradycyjne interwencje w zakresie zdrowia psychicznego można łączyć z najnowocześniejszą technologią, aby umieścić klientów w bezpiecznych, kontrolowanych i uzasadnionych ekologicznie sytuacjach. W rezultacie VR oferuje realne i wartościowe środowisko do bezpiecznego odtwarzania niepokoju i innych złożonych uczuć. Potencjał wirtualnej rzeczywistości do symulowania sytuacji i interakcji społecznych jest nieograniczony. VR może przenieść użytkownika do praktycznie każdej bogatej w kontekst symulacji, zachowując jednocześnie kontrolę nad zmiennymi. Funkcjonalne nagrania MRI mogą w razie potrzeby porównać reakcje psychiczne z aktywnością mózgu.

Przyszłość VR w nauczaniu psychologii

Potencjał VR w nauczaniu psychologii jest ogromny i nadal nie do końca zbadany. Możliwe jest, że w przyszłości technologia ta pozwoli na jeszcze bardziej realistyczne symulacje i interakcje, umożliwiając studentom jeszcze lepsze zrozumienie ludzkiego umysłu i zachowania. Niezależnie od tego, jak technologia VR się rozwinie, już teraz jest jasne, że jest ona cennym narzędziem w nauczaniu.
Technologia VR może ona znacząco przyczynić się do poprawy jakości edukacji i treningu w psychologii, dając studentom możliwość praktyki w realistycznym, ale bezpiecznym i kontrolowanym środowisku.

Artykuł Zastosowanie VR w Nauczaniu Psychologów pochodzi z serwisu Warszawska Akademia Medyczna.